# Dodawanie własnych substancji do bazy danych
W tym rozdziale dowiesz się, jak utworzyć nową substancję. Procedurę tę wykorzystasz na przykład wtedy, gdy potrzebnej substancji nie ma w bazie danych lub gdy chcesz dodać do niej własne informacje.
## Tworzenie nowej substancji
Otwórz zakładkę **Substancje**.
Kliknij przycisk **Nowa substancja** na pasku narzędzi.
Otworzy się nowa zakładka.
W zakładce znajdują się dwa pola obowiązkowe oznaczone pomarańczową strzałką: **Źródło** i **Nazwa substancji**.
Uzupełnij pierwsze pole obowiązkowe **Źródło**, które znajduje się po lewej stronie – w sekcji **Identyfikacja**.
::: Success
***Źródło** określa, o jaką substancję chodzi. Zalecamy podanie np. dostawcy substancji lub całej karty charakterystyki.*
:::
**Nazwa substancji** dodasz, klikając przycisk **Dodać** znajdujący się po prawej stronie. W tym samym oknie wybierz również typ i język nazwy.
Zapisz nazwę przyciskiem **OK**.
Po uzupełnieniu obu pól obowiązkowych możesz zapisać i używać substancji. Zaleca się jednak uzupełnienie także dodatkowych danych.
Edytor substancji jest podzielony na kilka oddzielnych sekcji:
### Identyfikacja
Znajdziesz ją po lewej stronie edytora – oprócz **Źródło** możesz uzupełnić także inne dane służące do jednoznacznej identyfikacji substancji, np. identyfikatory substancji (CAS, WE) lub właściwości. Uzupełniona identyfikacja jest ważna dla prawidłowego przypisania danych w karcie charakterystyki (KCH).
W części początkowej znajdują się pola do uzupełnienia numerów identyfikacyjnych **CAS, WE, Index i REACH (Numer rejestracji)**. Uzupełnij numery, które posiadasz dla danej substancji:
a. **Numer CAS** (Chemical Abstracts Service) – jednoznaczny identyfikator substancji chemicznej na całym świecie.
b. **Numer WE** (EINECS/ELINCS/EC number) – europejski identyfikator substancji chemicznej.
c. **Index** to numer przypisany substancji o zharmonizowanej klasyfikacji. Taką substancję zawsze znajdziesz w bazie danych.
::: Info
***Substancja o zharmonizowanej klasyfikacji** to substancja, która ma przypisany Index i znajduje się w załączniku VI do rozporządzenia CLP. Klasyfikacja takiej substancji jest jednolita w całej UE i musi być stosowana. Substancje te są częścią bazy danych SBLCore i zawsze powinny być dostępne.*
:::
d. **Numer rejestracji** (REACH) to unikalny identyfikator nadawany przez Europejską Agencję Chemikaliów (ECHA). Uzupełnij go tylko wtedy, gdy jest dostępny w dokumencie źródłowym.
Pole **Uwagi** dotyczy substancji o zharmonizowanej klasyfikacji. Zawiera dodatkowe informacje o substancji. W przypadku tworzenia nowej substancji niezharmonizowanej nie należy go edytować.
Pole **Klasyfikacja zharmonizowana** domyślnie wskazuje, że substancja nie ma zharmonizowanej klasyfikacji. Baza danych zawiera wszystkie zharmonizowane substancje i jest regularnie aktualizowana zgodnie z najnowszymi przepisami. Nie powinno być konieczne zmienianie tego pola.
W polu **Wewnętrzna identyfikacja** wprowadź informacje według własnych potrzeb (nie są wyświetlane w końcowej KCH).
Pola **Obowiązuje od**, **Obowiązkowe od** i **Obowiązuje do** dotyczą substancji o zharmonizowanej klasyfikacji. Dane te są wykorzystywane podczas rewizji substancji. Przy tworzeniu nowej niezharmonizowanej substancji nie trzeba ich uzupełniać.
Kliknięcie w pole **Właściwości** otworzy nowe okno, w którym możesz wybrać jedną lub więcej właściwości, które następnie będą wyświetlane w końcowym dokumencie przy substancji.
### Nazwy substancji
Po prawej stronie edytora – w sekcji **Nazwy substancji** możesz dodać dodatkowe nazwy i tłumaczenia.
Klikając przycisk **Dodać**, dodasz kolejną nazwę substancji.
::: Success
***Wskazówka!** Jeśli chcesz zmienić nazwę, użyj przycisku **Zmienić** lub otwórz ją podwójnym kliknięciem.*
:::
W polu **Typ** wybierz typ nazwy substancji (np. nazwa chemiczna, IUPAC, INCI itp.).
W kolejnym polu wybierz **Język**.
W polu **Nazwa** wpisz nazwę substancji w wybranym języku.
Pola **Opis** i **Uwaga** uzupełnij w razie potrzeby (nie są wyświetlane w KCH).
Jeśli wprowadzasz więcej nazw w jednym języku, zaznacz **Preferowana nazwa** przy tej, którą chcesz używać jako głównej (będzie proponowana do wyświetlenia w KCH).
Zapisz przyciskiem **OK**.
Aby dodać kolejną nazwę, kliknij ponownie **Dodać** i powtórz procedurę.
### Klasyfikacja i oznakowanie
W sekcji **Klasyfikacja i oznakowanie** możesz uzupełnić informacje o zagrożeniach substancji. Sekcja ta służy do jasnego informowania o ryzykach związanych z substancją. Prawidłowo uzupełniona klasyfikacja stanowi podstawę do obliczeń i spełnienia wymagań prawnych.
#### Klasyfikacja
Kliknij pole **Klasyfikacja**.
Pojawi się nowe okno.
Po lewej stronie znajduje się lista standardowych zwrotów zagrożenia.
Lista składa się z trzech kolumn: **Kategorii, Oznakowanie** i **Brzmienie**. W każdej kolumnie można filtrować.
Konkretny zwrot można znaleźć poprzez:
* filtrowanie w kolumnach,
* pole wyszukiwania nad listą,
* ręczne przewijanie.
Zwrot dodasz podwójnym kliknięciem lub zaznacz go i kliknij **Dodaj wybrane zwroty**. Zostanie przeniesiony na prawą stronę i będzie wyświetlany przy substancji.
::: Success
***Wskazówka!** Aby wybrać kilka zwrotów jednocześnie, przytrzymaj Ctrl i zaznacz więcej pozycji, a następnie kliknij **Dodaj wybrane zwroty**.*
:::
Aby usunąć zwrot, zaznacz go i kliknij **Usuń wybrany zwrot** lub usuń wszystkie za pomocą **Wyczyść listę zwrotów**.
Zapisz przyciskiem **OK**.
Jeśli substancja zawiera dodatkowy zwrot EUH, kliknij pole **Informacje uzupełniające o zagrożeniach**.
Wybierz odpowiedni zwrot.
Zapisz przyciskiem **OK**.
#### **Specyficzne stężenie graniczne**
Możesz dodać **Specyficzne stężenie graniczne** (SCL), które oprogramowanie wykorzysta podczas obliczania zagrożeń.
Kliknij przycisk **Dodać** w sekcji **Specyficzne stężenie graniczne**.
Otworzy się nowe okno.
W polu **Stężenie graniczne** wpisz wartość.
::: Success
***Wskazówka!** Aby uprościć wprowadzanie danych, skorzystaj z tabeli znajdującej się po prawej stronie okna. Dwukrotnym kliknięciem wybierz żądany wzór, a następnie w razie potrzeby dostosuj go w polu.*
:::
W polu **Klasyfikacja** wybierz zagrożenie, dla którego obowiązuje SCL, lub – jeśli dotyczy – w polu **Zwroty EUH**.
::: Success
***Wskazówka!** Dla każdego zwrotu (H lub EUH) zalecamy utworzenie oddzielnego SCL.*
:::
Zapisz przyciskiem **OK**.
#### ATE (oszacowanie toksyczności ostrej)
Możesz dodać wartości ATE, które wpływają na wynikową klasyfikację toksyczności ostrej.
Wartość ATE będzie wyświetlana w KCH w **sekcja 3** i **11**.
1. Kliknij przycisk **Dodać ATE** w sekcji **Specyficzne stężenie graniczne**.
2. Otworzy się nowe okno.
3. Wybierz drogę narażenia.
4. Wprowadź wartość w odpowiednich jednostkach.
5. Zapisz przyciskiem **OK**.
### Toksyczność i ekotoksyczność
W tej sekcji możesz wprowadzić dane dotyczące wpływu substancji na zdrowie i środowisko. Dane te będą wyświetlane w **sekcja 8 (DNEL, PNEC)**, **11 (toksyczność)** i **12 (ekotoksyczność)** KCH.
Jeśli w bazie istnieje już substancja o tych samych identyfikatorach, możesz skopiować dane za pomocą **Skopiuj toksyczność z innej substancji**.
1. Kliknij **Dodać**.
::: Success
***Tip!** Za pomocą przycisku **Kod** (w prawym górnym rogu) można przyspieszyć wprowadzanie najczęściej używanych danych.*
:::
2. Wybierz typ danych.
3. Kolejne pola dostosują się do wyboru.
4. Uzupełnij dostępne dane.
5. Zapisz przyciskiem **OK**.
::: Info
***Uwaga**: Jeśli wprowadzisz dowolny tekst w polach, nie zostanie on przetłumaczony podczas konwersji KCH na inny język.*
:::
### Właściwości fizyczne i chemiczne
Dane z tej sekcji są wyświetlane w **sekcja 9** KCH.
1. Kliknij **Dodać**.
2. W nowym oknie wybierz pole **Właściwość** i wskaż parametr.
3. Niektóre właściwości mają wstępnie zdefiniowane jednostki, inne należy wprowadzić ręcznie.
4. Wprowadź wartości i zapisz przyciskiem **OK**.
::: Info
***Uwaga**: Jeśli wprowadzisz dowolny tekst w polach, nie zostanie on przetłumaczony podczas konwersji KCH na inny język.*
:::
### Parametry dotyczące kontroli
Są to limity narażenia (**sekcja 8**).
1. Kliknij **Dodać**.
2. W nowym oknie wybierz państwo, dla którego obowiązuje limit.
3. Wybierz typ limitu.
4. Uzupełnij dane, takie jak **Oficjalne źródło informacji** i **Wartość**.
5. Zapisz przyciskiem **OK**.
Wprowadzony parametr zostanie zapisany w bazie danych i automatycznie przypisany również do innych substancji o tym samym identyfikatorze.
Parametr kontrolny można również dodać w zakładce **Parametry dotyczące kontroli**, gdzie można zarządzać wszystkimi parametrami dostępnymi w bazie danych.
